اعتماد به پرستار کودک معمولاً در اولین ملاقات شکل نمیگیرد. ممکن است رزومه، سابقه کاری و برخورد اولیه پرستار برای والدین قابل قبول باشد، اما اطمینان واقعی زمانی ایجاد میشود که رفتار او در روزها و هفتههای بعد با چیزی که در ابتدا گفته هماهنگ باشد. وقتشناسی، رعایت قوانین خانواده، توجه به نیازهای کودک و گزارش صادقانه اتفاقات روز از همین رفتارهای کوچک اما تعیینکننده هستند.
در طرف دیگر این رابطه، خود کودک قرار دارد. ممکن است والدین از انتخابشان راضی باشند اما کودک هنوز برای ارتباط با فرد جدید آماده نباشد. واکنش کودکان به افراد و موقعیتهای تازه یکسان نیست و خلقوخو میتواند بر سرعت سازگاری آنها اثر بگذارد. آکادمی اطفال آمریکا نیز به تفاوت کودکان در نحوه سازگار شدن با موقعیتهای جدید اشاره میکند.
اعتماد والدین و اعتماد کودک دو موضوع متفاوت هستند
والدین معمولاً پرستار را بر اساس مسئولیتپذیری، صداقت، نحوه مراقبت و رعایت قوانین ارزیابی میکنند. کودک اما چنین معیارهایی را به شکل مستقیم بررسی نمیکند. برای او مهم است که فرد جدید قابل پیشبینی باشد، با آرامش پاسخ دهد، او را نترساند و هنگام نیاز در دسترس باشد.
CDC در توصیههای مربوط به رشد کودک، پاسخ قابل پیشبینی، رفتار گرم و حساس، داشتن روتین و قوانین مشخص را از رفتارهایی میداند که به سلامت و احساس امنیت کودک کمک میکنند.
بنابراین ممکن است پرستاری از نظر اجرایی منظم باشد، اما در برقراری ارتباط با کودک عملکرد مناسبی نداشته باشد. برعکس، فردی ممکن است خیلی سریع با کودک دوست شود اما قوانین موردنظر والدین را جدی نگیرد. اعتماد زمانی پایدارتر میشود که هر دو بخش این رابطه به شکل قابل قبولی پیش بروند.
ثبات رفتاری یکی از پایههای اعتماد است
کودک باید تا حدی بداند در موقعیتهای روزمره چه اتفاقی خواهد افتاد. اگر پرستار یک روز برای رفتاری محدودیت مشخصی تعیین کند و روز بعد همان رفتار را بدون دلیل بپذیرد، کودک با پیامهای متفاوت روبهرو میشود.
CDC تأکید میکند که روتینها و قوانین به کودکان کمک میکنند بدانند چه انتظاری داشته باشند و توصیه میکند بزرگسالان در اجرای قوانین، ثابت و قابل پیشبینی باشند.
این ثبات برای والدین نیز اهمیت دارد. پرستاری که ساعت حضور، برنامه کودک و توافقهای انجامشده را منظم رعایت میکند، زمینه بیشتری برای شکل گرفتن اعتماد ایجاد میکند.
رابطه پرستار با کودک نباید اجباری باشد
گاهی برای ایجاد رابطه سریع، تلاش زیادی برای بغل کردن، بازی کردن یا جلب توجه کودک انجام میشود. این روش همیشه نتیجه خوبی ندارد. بعضی کودکان در اولین ملاقات محتاطتر هستند و به زمان بیشتری نیاز دارند.
در چنین شرایطی، پرستار میتواند بدون فشار وارد فضای کودک شود؛ در نزدیکی او بازی کند، درباره اسباببازیها سؤال بپرسد یا اجازه دهد کودک خودش زمان نزدیک شدن را تعیین کند.
مراقبت پاسخگو، یعنی توجه به نیازها و واکنشهای کودک و پاسخ متناسب به آنها، یکی از عناصر مهم رشد اولیه محسوب میشود. یونیسف نیز امنیت، محافظت و مراقبت پاسخگو شامل صحبت کردن، بازی و تعامل با کودک را از نیازهای مهم سالهای نخست زندگی معرفی میکند.
والدین باید بدانند در زمان نبودشان چه اتفاقی افتاده است
گزارش دادن یکی از سادهترین راههای ایجاد اعتماد است. والدین لازم نیست شرح دقیقهبهدقیقه تمام فعالیتهای کودک را دریافت کنند، اما اتفاقات مهم باید منتقل شوند.
میزان غذا خوردن، خواب، تغییر غیرمعمول در خلقوخو، زمین خوردن، مصرف داروی تجویزشده در صورت وجود یا هر اتفاق متفاوتی که در طول روز رخ داده بهتر است پنهان نماند.
حتی زمانی که پرستار اشتباهی انجام داده، بیان صادقانه آن معمولاً ارزش بیشتری از تلاش برای مخفی کردن موضوع دارد. اعتماد فقط بر اساس بیاشتباه بودن شکل نمیگیرد؛ والدین باید بتوانند مطمئن باشند اطلاعاتی که دریافت میکنند با اتفاق واقعی هماهنگ است.
قوانین والدین نباید با سلیقه شخصی پرستار جایگزین شوند
هر خانواده برای استفاده از موبایل و تلویزیون، غذا، خواب، بازی یا نظم خانه قواعد خودش را دارد. پرستار ممکن است شخصاً با بخشی از این قوانین موافق نباشد، اما تغییر آنها بدون هماهنگی میتواند اعتماد را سریع کاهش دهد.
برای مثال اگر والدین مشخص کردهاند کودک فقط در ساعت خاصی از تبلت استفاده کند، پرستار نباید برای آسانتر شدن مراقبت این زمان را چند برابر کند. همچنین وعده دادن جایزه، خرید خوراکی یا ایجاد قانون جدید بدون اطلاع خانواده میتواند کودک را میان دو سیستم متفاوت قرار دهد.
CDC نیز در توصیههای مرتبط با کودکان پیشدبستانی بر روشن و ثابت بودن قوانین و شیوه برخورد با رفتار کودک تأکید دارد.
نگرانی والدین در روزهای نخست طبیعی است
سپردن مسئولیت مراقبت از فرزند به فردی خارج از خانواده تصمیم کوچکی نیست. حتی پس از بررسی سابقه و گفتوگو با پرستار، ممکن است والدین هنگام خروج از خانه درباره رفتار فرد در نبود خودشان نگران باشند.
این نگرانی زمانی شدیدتر میشود که کودک هنوز توانایی کافی برای توضیح اتفاقات روزانه ندارد. به همین دلیل سؤال بزرگترین ترس والدین هنگام سپردن فرزند به پرستار کودک چیست؟ مستقیماً با مسئله اعتماد و امنیت ارتباط پیدا میکند.
به جای انتظار برای شکل گرفتن اعتماد کامل از همان روز اول، رفتار پرستار را میتوان در طول زمان و براساس شواهد واقعی ارزیابی کرد.
چه رفتارهایی اعتماد به پرستار کودک را از بین میبرد؟
اعتماد ممکن است طی چند هفته ایجاد شود اما با چند رفتار تکرارشونده به سرعت آسیب ببیند. یکی از مهمترین موارد، تناقض میان گزارش پرستار و چیزی است که والدین یا کودک مشاهده میکنند.
پنهان کردن اتفاقات، بیتوجهی مداوم به قوانین خانواده، تأخیرهای تکراری بدون توضیح، استفاده زیاد از تلفن همراه هنگام مراقبت یا کماهمیت جلوه دادن نگرانیهای والدین نیز میتواند رابطه را مختل کند.
رفتار پرستار با خود کودک اهمیت بیشتری دارد. فریاد زدن، تهدید کردن، مسخره کردن، ترساندن یا استفاده از روشهای خشن برای کنترل رفتار با اصول مراقبت مثبت از کودک همخوانی ندارد. منابع CDC بر استفاده از شیوههای تربیتی مناسب و بدون خشونت و همچنین رفتار گرم و حساس با کودکان تأکید دارند.
تغییر رفتار کودک را باید در بستر شرایط بررسی کرد
اگر کودک در چند روز نخست هنگام جدا شدن از والدین گریه میکند، نمیتوان فقط براساس همین رفتار نتیجه گرفت پرستار نامناسب است. اضطراب جدایی در بعضی سنین و هنگام تغییر مراقب میتواند دیده شود و سازگاری ممکن است به زمان نیاز داشته باشد.
اما اگر تغییرات رفتاری قابل توجه و مداومی پس از شروع همکاری ایجاد شدهاند، بهتر است والدین موضوع را نادیده نگیرند. مهم است که بدون سؤالهای جهتدار و ایجاد ترس، درباره روز کودک صحبت شود و همزمان شرایط کلی بررسی شود.
مشاهده الگو اهمیت بیشتری از یک اتفاق منفرد دارد. آیا کودک به مرور با پرستار راحتتر میشود یا مقاومت او بیشتر شده است؟ آیا پرستار میتواند درباره اتفاقات روز توضیح روشن بدهد؟ آیا رفتار کودک در زمان حضور و پس از رفتن پرستار تفاوت قابل توجهی پیدا کرده است؟
نظارت با بیاعتمادی دائمی تفاوت دارد
داشتن قوانین مشخص، دریافت گزارش روزانه و پیگیری وضعیت کودک به معنای بیاعتمادی نیست. پرستار مسئول بخشی حساس از زندگی خانواده است و والدین حق دارند بدانند مراقبت چگونه انجام میشود.
مشکل زمانی ایجاد میشود که رابطه از ابتدا بر فرض مقصر بودن طرف مقابل بنا شود. در چنین فضایی حتی رفتارهای عادی نیز ممکن است مشکوک به نظر برسند و همکاری دشوار شود.
مدل عملیتر این است که انتظارات از ابتدا روشن باشند و عملکرد واقعی پرستار در طول زمان بررسی شود. فردی که بهطور مداوم همان چیزی را انجام میدهد که درباره آن توافق شده، گزارش شفافی ارائه میکند و با کودک رفتاری آرام و قابل پیشبینی دارد، به مرور دلایل بیشتری برای اعتماد در اختیار خانواده قرار میدهد.
اعتماد به پرستار کودک یک تصمیم لحظهای نیست. مجموعهای از رفتارهای تکرارشونده آن را میسازد و همانقدر که ایجادش زمان میبرد، پنهانکاری، بیثباتی و نادیده گرفتن مرزهای خانواده میتواند آن را از بین ببرد. معیار اصلی نه قولهایی است که در جلسه اول داده میشود، بلکه کیفیت رفتاری است که وقتی والدین در خانه نیستند ادامه پیدا میکند.
